Poniedziałek 25 września 2017 Wydanie nr 3500

20 lat sądów apelacyjnych

23.12.2010 / ebos/ms 20 lat sądów apelacyjnych  

20 lat temu, w roku 1990 ustawą z dnia 13 lipca 1990 r. powołano sądy apelacyjne. W dniu 1 października 1990 r., na mocy rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 1990 r. i 3 września 1990 r. rozpoczęły działalność Sądy Apelacyjne w: Warszawie, Białymstoku, Gdańsku, Katowicach, Krakowie, Lublinie, Łodzi, Poznaniu, Rzeszowie i Wrocławiu.


- Proces wielkich przemian politycznych jakich byliśmy świadkami ponad dwadzieścia lat temu nie mógł ominąć trzeciego obok władzy ustawodawczej i władzy wykonawczej filaru państwa – władzy sądowniczej. Umacnianie sądownictwa rozpoczęto od zagwarantowania jego podstawowego atrybutu, wyróżniającego wymiar sprawiedliwości spośród innych organów państwa, czyli niezawisłości – powiedział w trakcie uroczystości jubileuszu 20-lecia powołania sądów apelacyjnych Minister Sprawiedliwości Krzysztof Kwiatkowski.

Spotkanie, w którym poza Ministrem udział wzięli m.in. prezesi sądów apelacyjnych, Andrzej Rzepliński – Prezes Trybunału Konstytucyjnego, Stanisław Dąbrowski – pierwszy prezes Sądu Najwyższego oraz Roman Hauser – prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, odbyło się w Ministerstwie Sprawiedliwości.

- Na fundamencie przeobrażeń sądownictwa, a w szczególności na tle zmian jakie zaszły w Sądzie Najwyższym, zrodziła się potrzeba stworzenia specjalnej instytucji rozpatrującej odwołania od wyroków i postanowień sądów wojewódzkich. Opierając się o monteskiuszowski trójpodział władzy, rola najwyższej w państwie instancji sądowej zaczęła jawić się inaczej niż dotychczas – mówił Krzysztof Kwiatkowski.

- Zaproponowano powołanie sądów apelacyjnych jako sądów rozpoznających środki odwoławcze od orzeczeń sądów wojewódzkich wydanych w pierwszej instancji. Sądy apelacyjne miały być utworzone w dziesięciu miastach wojewódzkich o szczególnym znaczeniu społeczno-gospodarczym, co miało przynieść obywatelom istotną korzyść w postaci mniejszego oddalenia tych jednostek sądowych od miejsca zamieszkania, a ponadto oczekiwanie na rozstrzygnięcie sprawy miało stać się krótsze – dodał.

Ideą utworzenia silnych kadrowo sądów trzeciego stopnia było powołanie jednostek, które zdolne byłyby nie tylko do rozpoznawania odwołań od orzeczeń sądów wojewódzkich, ale także sprawowania pełnego nadzoru pozajudykacyjnego oraz ponoszenia realnej odpowiedzialności za przygotowywanie kadr sędziowskich i za utrzymanie ich odpowiedniego poziomu. Prezesi sądów apelacyjnych mieli wykonywać czynności z zakresu nadzoru nad działalnością administracyjną sądów również w stosunku do sądów wojewódzkich i rejonowych – na obszarze właściwości odpowiednich sądów apelacyjnych, a także mianować aplikantów sądowych.

Utworzenie trójszczeblowego sądownictwa powszechnego stało się faktem w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 13 lipca 1990 r. o powołaniu sądów apelacyjnych oraz o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, Kodeks postępowania cywilnego, Kodeks postępowania karnego, o Sądzie Najwyższym, o Naczelnym Sądzie Administracyjnym i o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz.U. Nr 53, poz. 306). Sądy apelacyjne miały rozpocząć działalność z dniem 1 października 1990 roku.

W dniu 1 października 1990 r., na mocy rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 1990 r. i 3 września 1990 r. rozpoczęły działalność Sądy Apelacyjne w: Warszawie, Białymstoku, Gdańsku, Katowicach, Krakowie, Lublinie, Łodzi, Poznaniu, Rzeszowie i Wrocławiu.

Z uwagi na wielkość apelacji gdańskiej i apelacji poznańskiej, które zasięgiem terytorialnym obejmowały północno-zachodni region kraju oraz rozmiar obowiązków ciążących na Sądach Apelacyjnych w Gdańsku i w Poznaniu w 2003 r. uznano za zasadne utworzenie kolejnej, jedenastej apelacji. W 2005 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 grudnia 2003 w sprawie utworzenia Sądu Apelacyjnego w Szczecinie oraz zmiany rozporządzenia w sprawie sądów apelacyjnych, sądów okręgowych i sądów rejonowych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości.

- Przewidywano, że rocznie do sądów apelacyjnych będzie trafiać około 12-13 tys. spraw. Tylko w I połowie 2010 r. do 11 Sądów Apelacyjnych wpłynęło ogółem ponad 45 tys. spraw, co wskazuje na istotny udział tego szczebla sądownictwa powszechnego w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości – przypomniał Krzysztof Kwiatkowski. - Z okazji 20-lecia działalności sądów apelacyjnych chciałbym życzyć Państwu wytrwałości w pielęgnowaniu dotychczasowych osiągnięć sądów apelacyjnych i dalszego podążania w ślad za najwyższymi standardami w zakresie orzekania. Wierzę, że wspólnie możemy budować autorytet sądów i zyskiwać coraz większe zaufanie społeczne – zakończył Minister Sprawiedliwości.

W trakcie uroczystości Minister Sprawiedliwości Krzysztof Kwiatkowski Prezesom Sądów Apelacyjnych wręczył okolicznościowe tablice. Szczególnie zasłużeni sędziowie i pracownicy sądów zostali uhonorowani odznaczeniami państwowymi przyznanymi - na wniosek Ministra Sprawiedliwości – przez Prezydenta RP Bronisława Komorowskiego.
Wykład okolicznościowy wygłosił dr Bohdan Zdziennicki, były Prezes Trybunału Konstytucyjnego.

Osoby dzisiaj uhonorowane odznaczeniami państwowymi przyznanymi - na wniosek Ministra Sprawiedliwości – przez Prezydenta RP Bronisława Komorowskiego:

Złoty Krzyż Zasługi otrzymał Wojciech Kociubiński.

Medale Złote za Długoletnią Służbę otrzymali:

1. sędzia Zbigniew Cendrowski
2. Zofia Dębek
3. Jadwiga Dzimidowicz
4. sędzia Izabela Fick-Brzeska
5. sędzia Jolanta Grzegorczyk
6. Jadwiga Hrynaszkiewicz
7. sędzia Ewa Naze
8. Irena PisarskaRomualda Stroczkowska
9. sędzia Maria Szulc
10. sędzia Urszula Wiśniewska
11. Mirosława Wojda
12. Elżbieta Wojno
13. sędzia Bogumiła Ustjanicz
14. sędzia Mariusz Żak

Medale Srebrne za Długoletnią Służbę otrzymali:

1. Jarosław Fiedoruk
2. Beata Olczak
3. Brunon Gaża

Medal Brązowy za Długoletnią Służbę otrzymała:

1. Krystyna Andrzejewska

Inne artykuły

Nowy rok szkolny w więziennych szkołach

05.09.2017

Tak jak w innych szkołach w Polsce, w Centrach Kształcenia Ustawicznego, funkcjonujących przy aresztach śledczych i zakładach karnych, rozpoczął się rok szkolny. Oficjalna inauguracja miała miejsce w Zakładzie Karnym we Włocławku. Nowy rok...

Czy choroba pełnomocnika uzasadnia przywrócenie terminu procesowego - jeśli pojawiła się w ostatnich dniach na dokonanie czynności?

31.08.2017

Pytanie jest proste i logiczne, odpowiedź… niekoniecznie: czy choroba pełnomocnika uzasadnia przywrócenie terminu procesowego — nawet jeśli wszyscy czekali do ostatniego momentu (na wniesienie skargi kasacyjnej) — bo skoro na coś mamy dwa...

Jak pracować z więźniem - ojcem, żeby stał się tatą?

19.09.2017

Można zaryzykować twierdzenie, że z ponad 71 tys. mężczyzn przebywających w jednostkach penitencjarnych większość stanowią ojcowie. Czy są na tyle specyficzną grupą, że należy z nimi pracować w sposób szczególny? Zapytaliśmy o to mł. chor...

Ustna umowa pożyczki

13.09.2017

Czy ustna umowa pożyczki jest ważna — a zwłaszcza czy pożyczkobiorca może być zobowiązany do zwrotu pieniędzy pożyczonych „na gębę”? Czy dowodem może być zapisana w kalendarzu pożyczkodawcy notatka — podpisana przez pożyczającego? (wyrok Sądu...

Trzy kroki do bycia zrozumiałym sędzią - Konferencja

28.08.2017

Fundacja Court Watch Polska zaprasza wszystkich sędziów do udziału w konferencji pt. „Zaufanie budowane przez komunikację. Trzy kroki do bycia zrozumiałym sędzią”, która odbędzie się pod patronatem Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego - SSN prof...

Bądź na bieżąco

Subskrybuj nasz newsletter, a będziesz na bieżąco z nowymi ogłoszeniami i komunikatami;
o spadkach, zasiedzeniach nieruchomości, depozytach sądowych, terminach rozpraw, wyrokach.

Podaj swój e-mail i otrzymuj najnowsze ogłoszenia bezpośrednio na swoją skrzynkę pocztową.

Przesyłając swój adres e-mail, zgadzam się na przetwarzanie przez Fundację ProPublika - KRS 0000595424 - podanych przeze mnie danych osobowych (e-mail) w celu otrzymywania zamówionego Newslettera.
Przyjmuję do wiadomości, że podanie danych jest dobrowolne oraz że przysługuje mi prawo dostępu do ich treści oraz ich poprawiania.