Czwartek 14 grudnia 2017 Wydanie nr 3580

Wnioski o unieważnienie orzeczeń sądowych z czasów PRL

04.11.2011 / ebos/ms Wnioski o unieważnienie orzeczeń sądowych z czasów PRL  

Ministerstwo Sprawiedliwości przygotowało ponad 800 wniosków o unieważnienie orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych z powodów politycznych w PRL. Wnioski przygotowywane są w oparciu o Karty Osób Represjonowanych. To wszystko we współpracy z Instytutem Pamięci Narodowej

802 – tyle dokładnie wniosków o unieważnienie orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych z powodów politycznych w PRL, zostało do tej pory przygotowanych w Ministerstwie Sprawiedliwości. 702 wniosków zostało już wysłanych do sądów. 97 wniosków – czeka na nadanie im biegu.

- Wnioski przygotowujemy w oparciu o Karty Osób Represjonowanych. Aby proces ten przebiegał sprawnie, niezwykle ważna jest dobra współpraca z Instytutem Pamięci Narodowej – powiedział Krzysztof Kwiatkowski. – Dlatego niezwykle mi zależy, aby IPN możliwie jak najszybciej przekazywał sądom akta historyczne, które umożliwiają im rozpatrzenie wniosków – dodał Minister Sprawiedliwości.

Do tej pory najwięcej wniosków trafiło do następujących sądów okręgowych: w Katowicach – 243,Gdańsku – 96, Krakowie – 74.

- Liczba wniosków przesyłanych do sądów w danej części Polski, pokazuje gdzie w czasach PRL najaktywniej działało opozycyjne podziemie – tłumaczy Minister Sprawiedliwości.

O złożeniu pierwszych 300 wniosków o stwierdzenie nieważności orzeczeń wydanych w stosunku do osób skazanych o popełnienie tzw. „przestępstw politycznych” Minister Sprawiedliwości Krzysztof Kwiatkowski poinformował w trakcie obchodów I Europejskiego Dnia Pamięci Ofiar Reżimów Totalitarnych, które miały miejsce 23 sierpnia w Muzeum Powstania Warszawskiego.

- Mimo upływu 20 lat obowiązywania ustawy o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego istnieje duża liczba orzeczeń, których nieważności nie stwierdzono – mówi Minister Krzysztof Kwiatkowski.

Ustawa przewiduje specjalny sądowy tryb stwierdzenia nieważności orzeczeń wydanych w latach 1944-1956. Wniosek w myśl tejże ustawy może złożyć także Minister Sprawiedliwości.

- Chcę w ten sposób oddać hołd i przywrócić dobre imię niesłusznie skazanym na karę śmierci w tych trudnych dla Polski czasach. To także gest skierowany do ich rodzin – dodaje Minister Sprawiedliwości.

Przypomnijmy, na podstawie art. 2 ust 1 zd. 2 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, stwierdzenie nieważności orzeczenia uznaje się za równoznaczne z uniewinnieniem.

M.in.: na podstawie wniosku Ministra Sprawiedliwości Wojskowy Sąd Okręgowy w Warszawie postanowił uznać za nieważny wyrok b. Sądu Okręgu Warszawskiego z dnia 31 lipca 1946 r. (sygn. Akt 0539/46), skazujący Barbarę Niemczuk za popełnienie przestępstwa określonego w art. 8 Dekretu z dnia 16 listopada 1945 r. o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa (Dz. U. Nr 53, poz. 300) na karę śmierci.

Barbara Niemczuk została uznana winną tego, że w czasie od połowy grudnia 1945 r. do kwietnia 1946 r. w Radomsku, działając na szkodę Państwa Polskiego, w zmowie ze swoją koleżanką przekazała nielegalnej organizacji „Konspiracyjne Wojsko Polskie” wiadomość stanowiącą tajemnicę wojskową.
Wojskowy Sąd Okręgowy w Warszawie w postanowieniu za bezsprzeczne uznał, że zarówno Barbara Niemczuk, jak i jej koleżanka – Kazimiera Mielczarek współpracowały z organizacją niepodległościową, jaką było „Konspiracyjne Wojsko Polskie”, a tym samym prowadziły działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Z tych względów wyrok z 1946 r. uznano za nieważny.

Aktualnie Minister Sprawiedliwości, po uzyskaniu informacji od Prezesa Instytut Pamięci Narodowej, dotyczącej listy nazwisk osób skazanych wyrokami sądów wojskowych (WSR) wydanych na podstawie art. 8 Dekretu z dnia 16 listopada 1945 r. o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa (Dz. U. Nr 53, poz. 300) oraz na podstawie innych aktów prawnych, w oparciu o które została orzeczona kara śmierci lub więzienia, a wobec których nie toczyło się postępowanie na mocy ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa polskiego (Dz. U. Nr 34/91, poz. 149 z późn. zm.), przygotowuje następne wnioski o uznanie za nieważne kolejnych orzeczeń.

- Moralna rehabilitacja osób skazanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego dokonała się wiele lat temu, wraz z odzyskaniem przez Rzeczpospolitą Polską niepodległości. Jako państwo jesteśmy jednak zobowiązani do podjęcia wszelkich, przewidzianych prawem działań, zmierzających do rehabilitacji tych osób także w świetle prawa, a ta dokonać się może jedynie poprzez wnioskowanie o uznanie tych często haniebnych orzeczeń za nieważne – mówi Krzysztof Kwiatkowski.

Inne artykuły

Bez sekretariatu nie ma sądu

29.11.2017

Nikt nie dostrzega tych, bez których sądy nie mogłyby działać, owych sądowych mechaników, którzy dbają, by sędziom stającym na linii frontu nie zabrakło paliwa i amunicji. Nikt nie widzi pracowników sądowych sekretariatów, i nikt poza sędziami (a...

Po śladach do przestępcy

20.11.2017

Na podstawie śladów butów jak po nitce do kłębka można dojść do sprawcy zdarzenia. Bo każde obuwie w trakcie użytkowania nabiera charakterystycznych cech. – Są to cechy indywidualne i niepowtarzalne. Na ich podstawie jesteśmy w stanie stwierdzić...

Czy odepchnięcie napastnika — który upadł i zmarł — oznacza, że przekroczone zostały granice obrony koniecznej?

05.12.2017

Czy możliwy jest zarzut przekroczenia granic obrony koniecznej jeśli nastąpiła śmierć napastnika — oraz czy biorący udział w „ustawce” mogą powołać się na kontratyp obrony koniecznej, jeśli coś poszło nie tak podczas pojedynku? postanowienie...

Dać nadzieję na wolność

17.11.2017

Rozsiani po jednostkach penitencjarnych w Polsce, skazani na długie wyroki i dożywocie, sprawcy czynów, o których zwykle głośno w mediach – wielokrotni zabójcy. Nie są ujęci w statystykach, nie wiadomo, ilu ich dokładnie jest. Wiadomo natomiast...

Bądź na bieżąco

Subskrybuj nasz newsletter, a będziesz na bieżąco z nowymi ogłoszeniami i komunikatami;
o spadkach, zasiedzeniach nieruchomości, depozytach sądowych, terminach rozpraw, wyrokach.

Podaj swój e-mail i otrzymuj najnowsze ogłoszenia bezpośrednio na swoją skrzynkę pocztową.

Przesyłając swój adres e-mail, zgadzam się na przetwarzanie przez Fundację ProPublika - KRS 0000595424 - podanych przeze mnie danych osobowych (e-mail) w celu otrzymywania zamówionego Newslettera.
Przyjmuję do wiadomości, że podanie danych jest dobrowolne oraz że przysługuje mi prawo dostępu do ich treści oraz ich poprawiania.