Niedziela 21 stycznia 2018 Wydanie nr 3618

Nieizolacyjne środki zapobiegawcze - raport

08.11.2011 / ebos/hfpcz Nieizolacyjne środki zapobiegawcze - raport  

Sądy i prokuratorzy wciąż stosują zbyt mało nieizolacyjnych środków zapobiegawczych – czytamy w raporcie przygotowanym wspólnie przez Helsińską Fundację Praw Człowieka, Forum Obywatelskiego Rozwoju – FOR oraz Polską Radę Biznesu w ramach wspólnego projektu „Lepszy Wymiar Sprawiedliwości”.

Raport „Nieizolacyjne środki zapobiegawcze” jest analizą praktyki orzekania w postępowaniu karnym takich środków jak np. poręczenie, dozór policyjny, zakaz opuszczania kraju czy zawieszenie w czynnościach służbowych. Autorzy skonfrontowali orzekanie o tych środkach z praktyką stosowania tymczasowego aresztowania.

Zdaniem autorów raportu, mimo zachodzących zmian, organy krajowe zbyt często stosują w instrumentalny sposób tymczasowe aresztowania. „Największy spadek liczby tymczasowo aresztowanych odnotowano na przełomie 2007 i 2008 r. Jednak od 2008 r. liczba osób tymczasowo aresztowanych utrzymuje się na tym samym poziomie i wynosi średnio około 9.000 osób”. – mówi Katarzyna Wiśniewska, współautorka raportu

Autorzy uważają, że wykorzystanie tymczasowego aresztowania powinno być zgodne z zaleceniami Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Trybunał wielokrotnie w polskich sprawach podkreślał, że organy krajowe w pierwszej kolejności powinny rozważyć zastosowanie jednego z środków nieizolacyjnych, przed podjęciem decyzji o zastosowaniu tymczasowego aresztowania.

Przykładowo, w 2010 r. sądy rejonowe wydały prawie 19.000 postanowień o zastosowaniu tymczasowego aresztowania. W tym samym czasie sądy rejonowe wydały 7.000 postanowień o zastosowaniu poręczenia majątkowego, zaledwie 66 postanowień o zastosowaniu poręczenia osobistego i tylko 2 postanowienia o zastosowaniu poręczenia społecznego.

Większość ankietowanych w toku przygotowywania raportu adwokatów wskazywała, że niska liczba orzekanych poręczeń społecznych i osobistych wynika z braku zaufania organów postępowania do obywateli oraz braku istnienia ugruntowanych więzi społecznych.

Odrębną kwestią jest różna praktyka stosowania tych środków. W pierwszej połowie 2010 r. w okręgu kieleckim sądy rejonowe zastosowały 735 poręczeń majątkowych, podczas gdy w okręgu zamojskim zastosowano tylko jedno poręczenie majątkowe.

Raport uzupełniony jest wypowiedziami sędziów, prokuratorów i adwokatów odnośnie praktycznego zastosowania prawa w tym zakresie. „Czytelnik Raportu uzyskuje dzięki tym analizom klarowny obraz rzeczywistego stanu rzeczy w zakresie funkcjonowania środków nie izolacyjnych” – stwierdził prof. Włodzimierz Wróbel w recenzji do raportu.

Autorzy rekomendują w raporcie zmianę przepisów kodeksu postępowania karnego, w tym zakresie, który obecnie umożliwia zastosowanie tymczasowego aresztowania ze względu na grożącą surową karę. „Naszym zdaniem nowelizacja tego przepisu wymusiłaby na sądach i prokuraturze częstsze stosowanie nieizolacyjnych środków zapobiegawczych” – mówi dr Adam Bodnar.

„Jednocześnie postulujemy upowszechnienie praktyki łącznego stosowania nieizolacyjnych środków zapobiegawczych” – mówi Dominika Gmerek, współautorka raportu. Jej zdaniem, efektem takiej praktyki byłoby większe zabezpieczenie toku postępowania bez konieczności stosowania tymczasowego aresztowania.

Inne artykuły

Umrzeć w więzieniu

04.01.2018

Dożywotnie pozbawienie wolności jest karą szczególną, orzekaną m.in. za najbardziej brutalne odebranie życia. W populacji więźniów odbywających takie wyroki można wyróżnić specyficzne grupy. Są to młodociani, skazani na dożywocie mimo swojego...

Deportowanym do Polski karę przeliczamy od nowa

03.01.2018

W jednostkach penitencjarnych przebywa 836* osadzonych deportowanych z innych krajów. Zgodnie z przepisami o transferach osób skazanych obowiązującymi od 5 grudnia 2016 r., do naszych więzień przyjeżdżają Polacy, odbywający karę pozbawienia...

Do 5 lat za cofanie licznika i brak badań po wymianie licznika

14.01.2018

Kto zmienia wskazanie licznika przebiegu całkowitego pojazdu mechanicznego lub ingeruje w prawidłowość jego pomiaru podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Krótko i na temat: w serwisie Rządowego Centrum Legislacji pojawił...

Obowiązkowy kask na nartach i snowboardzie

27.12.2017

Jeśli Mikołaj przyniósł narty lub deskę, warto, by skoczył szybko po kask, ponieważ dzieci i młodzież do ukończenia 16 roku życia mają obowiązek stosowania kasku na stoku narciarskim i snowboardzie — zaś niedopilnowanie tej powinności przez...

Bądź na bieżąco

Subskrybuj nasz newsletter, a będziesz na bieżąco z nowymi ogłoszeniami i komunikatami;
o spadkach, zasiedzeniach nieruchomości, depozytach sądowych, terminach rozpraw, wyrokach.

Podaj swój e-mail i otrzymuj najnowsze ogłoszenia bezpośrednio na swoją skrzynkę pocztową.

Przesyłając swój adres e-mail, zgadzam się na przetwarzanie przez Fundację ProPublika - KRS 0000595424 - podanych przeze mnie danych osobowych (e-mail) w celu otrzymywania zamówionego Newslettera.
Przyjmuję do wiadomości, że podanie danych jest dobrowolne oraz że przysługuje mi prawo dostępu do ich treści oraz ich poprawiania.