Niedziela 22 lipca 2018 Wydanie nr 3800

Czy uzasadnienie orzeczenia można kopiować?

14.12.2011 / ebos Czy uzasadnienie orzeczenia można kopiować?  

"Wykorzystanie przez określony skład orzekający danego Sądu przy rozstrzyganiu określonej sprawy fragmentów (nawet dosyć znaczących) uzasadnienia orzeczenia tego samego Sądu wydanego w innej sprawie stanowi nic innego jak tylko wyrażenie tożsamego poglądu." - z postanowienia Sądu Rejonowego.

Helsińska Fundacja Praw Człowieka skierowała pismo do Krajowej Rady Sądownictwa z prośbą o zajęcie stanowiska w sprawie zgodności z zasadami etyki sędziowskiej praktyki kopiowania przez sędziów fragmentów uzasadnień wyroków.

Do Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka zwrócił się pełnomocnik Pana X. Y, który jest stroną w kilku postępowaniach w sprawach gospodarczych przed Sądem Okręgowym w X. Wstępna analiza dwóch orzeczeń wydanych w sprawach pokazuje, że są one w znacznej mierze zbieżne z postanowieniami wcześniej wydanymi przez ten sam Sąd w innych składach orzekających. W orzeczeniach zmienione zostały jedynie szczegóły – sygnatury akt sprawy oraz daty wydarzeń.

Mając na względzie powyższe okoliczności, pełnomocnik w imieniu swojego klienta złożył zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przez sędziów orzekających przestępstwa określonego w art. 231 § 1 k.k. poprzez oczywiste i szczególnie rażące uchybienie obowiązkom służbowym, polegające na skopiowaniu uzasadnienia wyroków.

Prokuratora Rejonowa w X. odmówiła wszczęcia postępowania, wskazując, że nie doszło w przedmiotowej sprawie do realizacji znamion przestępstwa z art. 231 § 1 k.k., czyli niedopełnienia obowiązków przez sędziów, którzy przenieśli fragmenty uzasadnienia. W wyniku rozpoznania zażalenia na to postanowienia Sąd Rejonowy w X. utrzymał w mocy postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa. Wskazał w nim, że „wykorzystanie przez określony skład orzekający danego Sądu przy rozstrzyganiu określonej sprawy fragmentów (nawet dosyć znaczących) uzasadnienia orzeczenia tego samego Sądu wydanego w innej sprawie stanowi nic innego jak tylko wyrażenie tożsamego poglądu”.

W piśmie Fundacji czytamy dalej: "Pragniemy nadmienić, że nie jest naszym celem ocena powyżej opisanej praktyki sądowej z punktu widzenia odpowiedzialności karnej sędziów. Nie jest również naszą intencją uzyskanie opinii Rady na temat wskazanego stanu faktycznego. Powyższy przykład przedstawiliśmy celem zasygnalizowania, że sytuacje kopiowania części uzasadnień mają miejsce i nie są zjawiskiem jedynie teoretycznym. Wymaga podkreślenia fakt, że praktyka kopiowania części uzasadnień dotyczyła w przedstawionych powyżej sprawach kilku sędziów, a nie jednej osoby, która powtarzała argumentację ze swoich wcześniejszych orzeczeń."

"W piśmiennictwie podkreśla się, że sporządzenie uzasadnienia wyroku jest jedną z najtrudniejszych czynności powierzonych sędziemu. Przedstawiciele doktryny prawniczej zgodnie wskazują, że pisemne motywy orzeczenia sądowego stanowią jedyny materialny dowód przebiegu rozumowania sądu i jako takie pozwalają na jego weryfikację, dając również szansę na ocenę bezstronności sądu."

Zgodnie z orzecznictwem ETPCz prawo do uzyskania uzasadnienia orzeczenia jest elementem rzetelności postępowania. Trybunał potwierdził, że art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności zobowiązuje sąd do uzasadniania wydawanych decyzji1. W wyroku Assanidze przeciwko Gruzji2 Trybunał podkreślił, że rola wymiaru sprawiedliwości nie kończy się w momencie wydania orzeczenia. Tylko uzasadnione orzeczenie może prowadzić do wykonywania społecznej kontroli nad wymiarem sprawiedliwość.

W ocenie Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, powołanie sędziów do stania na straży dobra jakim jest sprawiedliwość wymaga szczególnej troski o przestrzeganie przez tę grupę zawodową staranności i sumienności. Upowszechnienie praktyki kopiowania wyroków może doprowadzić do zagrożenia prawa do rzetelnego postępowania sądowego. W ocenie Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka Krajowa Rada Sądownictwa jest organem właściwym do zajęcia stanowiska w sprawie standardu sporządzania uzasadnień przez sędziów.

Inne artykuły

Czy obowiązek zbadania przesyłki w obecności kuriera stanowi klauzulę abuzywną?

18.07.2018

Czy obowiązek zbadania przesłanego towaru przy kurierze może być traktowany jako klauzula niedozwolona?(wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 6 kwietnia 2018 r., sygn. akt VII AGa 836/18). Spór dotyczył regulaminu sklepu internetowego, który...

Trudna sztuka pisania do sądu

02.07.2018

Na twitterze trafiłem na artykuł opisujący wyniki ankiety, której przedmiotem było to, co sędziowie amerykańskiego Sądu Najwyższego lubią, a czego nie lubią w kierowanych do nich pismach. Ja też zrobiłem taką małą ankietę wśród koleżanek i...

Granice kontroli osobistej - wyrok

29.06.2018

Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 14 grudnia 2017 r. o sygn. akt K 17/14 orzekł niezgodność z art. 41 ust. 1 i art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP między innymi art. 219 § 2 ustawy z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego...

Bądź na bieżąco

Subskrybuj nasz bezpłatny newsletter, a będziesz na bieżąco z nowymi ogłoszeniami i komunikatami;
o spadkach, zasiedzeniach nieruchomości, depozytach sądowych, terminach rozpraw, wyrokach.

Podaj swój e-mail i otrzymuj najnowsze ogłoszenia bezpośrednio na swoją skrzynkę pocztową.

Przesyłając swój adres e-mail, zgadzam się na przetwarzanie przez Fundację ProPublika - KRS 0000595424 - podanych przeze mnie danych osobowych (e-mail) w celu otrzymywania zamówionego Newslettera.
Przyjmuję do wiadomości, że podanie danych jest dobrowolne oraz że przysługuje mi prawo dostępu do ich treści oraz ich poprawiania.