Czwartek 23 listopada 2017 Wydanie nr 3559

Naukowe sposoby na tropienie przestępców

04.01.2013 / ebos/nauka w polsce Naukowe sposoby na tropienie przestępców  

Wiele działań podejmowanych przez funkcjonariuszy organów ścigania w trakcie śledztw bazuje na stereotypach, intuicji lub myśleniu życzeniowym. Zdaniem dr. Waszkiewicza w ich toku nie uwzględnia się wyników badań naukowych. Prowadzi to zarówno do zmniejszenia wykrywalności, jak i późniejszych niedostatków dowodowych.


Wykrywalność zabójstw w Polsce sięga 95 proc., ale działania organów ścigania często bazują na intuicji lub stereotypach. Jak skutecznie prowadzić śledztwo w kluczowych dla wykrycia sprawcy pierwszych godzinach od przestępstwa, zbada dr Paweł Waszkiewicz z UW.

Dr Paweł Waszkiewicz z Katedry Kryminalistyki Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego na badania otrzymał dofinansowanie w programie „Mobilność Plus”. Wyniki jego drugiej edycji w grudniu ogłosiło Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Uczony opracuje metodykę postępowania w sprawach, w których istnieje podejrzenie popełnienia przestępstwa przeciwko zdrowiu lub życiu - w tym zabójstw i gwałtów. Badania skoncentrują się na pierwszych godzinach śledztwa, które mają kluczowe znaczenie dla wyników postępowania. Dr Waszkiewicz zidentyfikuje też najskuteczniejsze działania śledcze organów ścigania, a także najczęściej popełniane błędy.

Projekt badawczy opiera się na hipotezie, zgodnie z którą wiele działań podejmowanych przez funkcjonariuszy organów ścigania w trakcie śledztw bazuje na stereotypach, intuicji lub myśleniu życzeniowym. Zdaniem dr. Waszkiewicza w ich toku nie uwzględnia się wyników badań naukowych. Prowadzi to zarówno do zmniejszenia wykrywalności, jak i późniejszych niedostatków dowodowych.

Badacz tłumaczy, że choć statystycznie wykrywalność w sprawach zabójstw w Polsce jest wysoka i utrzymuje się na poziomie ok. 95 proc., to w dużej mierze wynika ona z czynników niezwiązanych z efektywnością prowadzenia śledztw.

„W większości przypadków sprawcami są osoby z najbliższego otoczenia ofiary, które często same zgłaszają się na policję. Co więcej, do zabójstw zalicza się sprawy, w których brakuje ciała, a ich liczba wykazywana w statystykach nie uwzględnia czynów błędnie zakwalifikowanych jako wypadki, samobójstwa lub tzw. śmierci naturalne oraz przestępstw pobicia lub bójki ze skutkiem śmiertelnym i nieumyślnego spowodowania śmierci” – tłumaczy uczony.

Badania zostaną przeprowadzone w partnerstwie z Rutgers School of Criminal Justice, jednym z wiodących na świecie ośrodków badawczych w obszarze funkcjonowania organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości.

„Finalnym etapem projektu ma być pilotażowe wdrożenie opracowanej metodyki śledczej w wybranej komendzie wojewódzkiej policji na okres 12 miesięcy. W tym celu, po powrocie do Polski, zaprezentuję wyniki badań oraz propozycję opartej na nich metodyki, dostosowanej do polskich uwarunkowań społecznych i prawnych Komendantowi Głównemu Policji” – mówi dr Waszkiewicz. „Usprawnienie działań śledczych podejmowanych przez organy ściągania ma przełożyć się na wzrost wykrywalności sprawców przestępstw i polepszenie jakości materiału dowodowego” – dodaje.

„Badania efektywności działań organów ścigania w trakcie pierwszych godzin śledztw w sprawach dotyczących przestępstw przeciwko zdrowiu i życiu. Aspekty kryminalistyczne, kryminologiczne i procesowe” to pierwszy projekt łączący prawo z kryminalistyką finansowany ze środków programu „Mobilność Plus”. Na jego realizację w latach 2013-2015 dr Paweł Waszkiewicz uzyskał ponad 420 tys. zł.

Inne artykuły

W sprawie tymczasowego aresztowania osób w podeszłym wieku

06.11.2017

Zgodnie ze stanowiskiem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, ani choroba, ani wiek nie stwarzają immunitetu wobec tymczasowego aresztowania. Jeżeli jednak władze decydują się na pozbawienie wolności, muszą sprostać obowiązkowi zapewnienia...

Prawo do grobu nie oznacza prawa do żądania ekshumacji pochowanych osób

31.10.2017

Niezależnie od tego czy prawo do grobu jest czy nie jest dobrem osobistym, spory żyjących dotyczące zmarłych trafiają i trafiać będą do sądów. Dziś zatem kilka akapitów o tym jaki skutek może mieć ustalenie prawa do grobu — czy może oznaczać...

Dać nadzieję na wolność

17.11.2017

Rozsiani po jednostkach penitencjarnych w Polsce, skazani na długie wyroki i dożywocie, sprawcy czynów, o których zwykle głośno w mediach – wielokrotni zabójcy. Nie są ujęci w statystykach, nie wiadomo, ilu ich dokładnie jest. Wiadomo natomiast...

Po śladach do przestępcy

20.11.2017

Na podstawie śladów butów jak po nitce do kłębka można dojść do sprawcy zdarzenia. Bo każde obuwie w trakcie użytkowania nabiera charakterystycznych cech. – Są to cechy indywidualne i niepowtarzalne. Na ich podstawie jesteśmy w stanie stwierdzić...

Czy zadatek może stać się zaliczką?

13.11.2017

Czy zadatek z umowy przedwstępnej może stać się zwrotną zaliczką? Kiedy można żądać zwrotu zadatku w podwójnej wysokości (lub zachowania otrzymanego zadatku)? Jaki jest okres przedawnienia roszczeń z umowy przedwstępnej? (wyrok Sądu Apelacyjnego...

Bądź na bieżąco

Subskrybuj nasz newsletter, a będziesz na bieżąco z nowymi ogłoszeniami i komunikatami;
o spadkach, zasiedzeniach nieruchomości, depozytach sądowych, terminach rozpraw, wyrokach.

Podaj swój e-mail i otrzymuj najnowsze ogłoszenia bezpośrednio na swoją skrzynkę pocztową.

Przesyłając swój adres e-mail, zgadzam się na przetwarzanie przez Fundację ProPublika - KRS 0000595424 - podanych przeze mnie danych osobowych (e-mail) w celu otrzymywania zamówionego Newslettera.
Przyjmuję do wiadomości, że podanie danych jest dobrowolne oraz że przysługuje mi prawo dostępu do ich treści oraz ich poprawiania.