Dz. pr.2542 | Wydanie 6845 Niedziela, 22 listopada 2026
WYDANIE NR 6845
REJ. PR. 2512

Dyskusja nad protestem sędziów

Zasada trójpodziału władz a wynagrodzenia sędziów

2 wpisy · rozpoczęta 15.05.2008

#1

Czy zachowania rządu uporczywie odrzucającego nasze postulaty dotyczące wynagrodzeń to są zachowania naruszające Konstytucję, a konkretnie art. 10 Konstytucji wyrażający zasadę podziału i równowagi władz ?
W uzasadnieniu jednego z orzeczeń TK wywiódł, iż „odrębność i niezależność sądów nie może prowadzić do zniesienia mechanizmu koniecznej równowagi pomiędzy wszystkimi tymi władzami. Każda z nich powinna dysponować natomiast takimi instrumentami, które pozwalają jej powstrzymywać, hamować działania pozostałych (...). Zasada ta, wyrażana także znaną formułą checks and balance, jest jedną z najstarszych zasad ustrojowych i zarazem jedną z najistotniejszych i najlepiej sprawdzonych w praktyce reguł demokracji. (...) Jest w tym kontekście poza sporem, że mechanizm hamowania i równowagi, zakładający możliwość ingerencji w zakres władzy sądowniczej nie może dotykać niezawisłości sędziowskiej w zakresie sprawowania urzędu, a jakiekolwiek wkraczanie w działanie i organizację władzy sądowniczej, w sferze nie objętej bezwzględną zasadą niezawisłości, może być dokonywane jedynie wyjątkowo i posiadać dostateczne uzasadnienie merytoryczne" (wyrok z 18 lutego 2004 r., OTK ZU nr 2/A/2004, poz. 8)”.

Zachęcam do dyskusji nad tym, jak w naszej praktyce konstytucyjnej realizowane jest formuła „checks and balance”. W jaki sposób sądy mogą hamować, a zwłaszcza wpływać na dwie pozostałe władze. Czy mogą coś uczynić w kwestii obrony równowagi w tym systemie.

Podjęcie tego tematu nawiązuje do brzmienie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o Trybunale Stanu - „Za naruszenie Konstytucji lub ustawy, w związku z zajmowanym stanowiskiem lub w zakresie swojego urzędowania, odpowiedzialność konstytucyjną przed Trybunałem Stanu ponoszą:
1) ……,
2) Prezes Rady Ministrów oraz członkowie Rady Ministrów,….”.

#2

Wystarczy przeczytać wyrok TK z 04.10.2000r. P 8/00 i K 12/03 z dnia 18.04.2004r. oraz P 12/98 z dnia 22.03.2000r. i jest już odpowiedź - wszystko jest zgodne z art. 10 Konstytucji. Po lekturze uzasadnienia takich wyroków to nie powiem co może człowieka trafić.